Muhabbet Kuşu Ve Papağanlarda Pododermatitis (Bumble Foot)


Kuşlarda pododermatitis hakkında bir yazı yazabilir misiniz? Pododermatitis ölüme neden olabilir mi?


Bu yazımda sizlerden gelen sorulara cevap aradım.


Yazım hiçbir şekilde tanı, ayırıcı tanı ve tedavi bilgileri içermemektedir. Bu uygulamalar için mutlaka bir veteriner hekime danışılmalıdır. Pododermatitise yol açan faktörlerin hayvan sahipleri tarafından bilinmesi ve gereken önlemlerin alınması yazımın asıl amacıdır.


Pododermatitis (Bumble Foot) Nedir?


Podo: Ayakta, ayağa ait


Dermatitis: Derinin yangısal hastalığı


Kısacası pododermatitis ayağa ait derinin yangısal hastalığı anlamına gelmektedir. Tedavisi zor, hatta ölüme yol açabilen inatçı bir hastalıktır.


Muhabbet kuşları ve papağanlar tünekler üzerinde uzun vakit geçirdiğinden bu hastalık onlarda sık gözlenir ve hayat kalitelerini ciddi ölçüde düşürür. Tüneme bacağa ait hem ekstensor hem fleksor kasların kasılarak tendonların ayağı kilitlediği ve ayağın tüneğe baskı uygulayarak sıkıca tutunduğu bir fizyolojik mekanizma ile sağlanır.


Kuşun ayağının tüneğe temas ettiği bölgede basınç yaraları gelişir. Daha sonraki aşamalarda sekonder (ikincil) bakteriyel enfeksiyon gelişebilir ve sıklıkla ayakta apse oluşur. Bazen de enfeksiyon daha derinde bulunan dokulara ilerler ki bu durum ölümcül olabilir!

Hastalığın iyileşmesi bazı durumlarda medikal tedavi (ilaç kullanımı ile) ile mümkündür. Bazı durumlarda ise cerrahi tedaviye ihtiyaç duyulur. Hastalığın tedavisi için mutlaka veteriner hekime danışılmalıdır.



Kuşumda Pododermatitis (Bumble Foot) Gelişmesini Nasıl Engellerim?


Doğru Beslenme:


Beslenme problemleri özellikle obezite ve A vitamini eksikliğinin pododermatitis gelişimde etkili olduğu bilinmelidir. Hayvan sahipleri kuşlarının obez olduğunu çoğunlukla anlamazlar. Kuşun sadece yağlı tohumlar ile beslenmesi ve yemliklerin tüm gün önünde tıka basa dolu olması yanlış bir uygulamadır, kuşun ne ile ne kadar ölçüde besleneceği ile ilgili mutlaka veteriner hekime danışılmalıdır.


Aynı şekilde kuşta kullanılması gerekiyor ise vitamin takviyesi ürünleri ile ilgili de veteriner hekime danışılmalıdır. Vitaminlerin eksikliklerinin hastalıklara yol açabildiği gibi fazlalıklarının da vitamin toksisitelerine (zehirlenmelerine) yol açabildiği unutulmamalıdır.


Doğru Tünek Seçimi:


Tünekler plastik veya metal olmamalıdır. Pürüzsüz yüzeye sahip tünekler ayağın hep aynı noktasında baskı uygulanmasına sebep olacağından pododermatitis gelişimine zemin hazırlar. Ahşap tünekler plastik veya metal olanlara kıyasla daha güvenlidir, daha pürüzlü yapıları baskının, ayağın tek bir noktasına uygulanmasını bir nebze önler.


Doğal ağaç tünekler tercih edilmelidir, ancak tüneğin çapı mutlaka kuşun ayak yapısına uygun olmalıdır. Kuşlar tüneğe rahatlıkla tüneyebilmelidir, ayağı fazla germemeli veya tutunmada zorluk çıkarmamalıdır. Doğal tünekler için uygun dallar dişbudak ağacı, huş ağacı, fındık ağacı, kestane ağacı, söğüt ağacı, okaliptüs, mürver çınar, ve ilaçlanmamış meyve ağaçları gibi ağaçlardan elde edilir. Tünek dalların çaplarındaki ufak değişiklikler ve yüzeylerindeki pürüzler ayağın tek bir noktasına sürekli baskı uygulanmasını engelleyeceğinden ayak sağlığı için oldukça yararlı olur. Gerekirse uygun tünek seçimi için bir veteriner hekime danışılmalıdır.


Günlük Kafes Dışı Aktivite:


Aktivite azlığı özellikle kuşu tünek üzerinde gereğinden fazla zaman harcamaya iten faktörler elemine edilmelidir. Kuşların kafesten çıkarak günlük kanat egzersizlerini yapmaları ve oyun oynamaları çok önemlidir.


Kuş için içerisinde daha çok oyuncağın ve alanın bulunduğu daha geniş kafesler tercih edilebilir. Hayvan dükkanlarında türe göre önerilen kafesler çoğunlukla kuşlar için fazla ufaktır. Kafesin yatay uzunluğunun fazla olması da kafes içi uçmayı kolaylaştırarak aktiviteyi arttırır. Geniş bir kafes ve günlük kafes dışı aktivite hastalığın riskini ciddi ölçüde azaltır.



Kaynakça:


Papağangil Ve Ötücü Kafes Kuşu Hastalıkları /Nobel Tıp Kitabevi/ Prof. Dr. Serhat ÖZSOY, Prof. Dr. Tarık BİLAL, Prof. Dr. Tanay BİLAL, Prof. Dr. Ragıp KILIÇARSLAN, Prof. Dr. Seçkin ARUN, Prof. Dr. Rıfat MUŞ, Prof. Dr. Hüseyin YILMAZ, Prof. Dr. Nuri TURAN, Doç. Dr. Özlem GÜZEL


73 görüntüleme0 yorum