Köpek korkusu nasıl aşılır?

Güncelleme tarihi: Şub 15

Köpek korkusu nedir? Köpek korkusundan nasıl kurtulabilirim? Büyük köpeklerden korkmam normal mi? Sokak köpeklerinden korkmalı mıyım? Köpekler kendilerinden korkan insanlara mı saldırır? Bu soruların cevabını sizler için derledik.


Kinofobi Nedir?


Köpek korkusu bilimsel adı ile kinofobi olarak da bilinir. Ülkemizdeki sokak hayvanları arasında köpeklere sıkça rastlamaktayız. Bu sebeple kinofobi sahibi bireyler köpek sahibi olmasalar bize sık sık köpeklerle karşılaşmakta, fobileri hayatlarını olumsuz etkilemektedir. Fobinin şiddetine bağlı olarak kişi bir köpekle karşılaştığı için yolunu değiştirmek zorunda kalabilir, köpek sahibi olan arkadaşları ya da akrabaları ile vakit geçirmekten kaçabilir, köpekler ile karşılaşmadan sonra işine ya da okuluna geç kalabilir.


Kinofobik İnsanlar Sık Köpek Saldırısına Uğrar Mı?


Köpekler güçlü koku alma duyuları sayesinde stres durumunda kan dolaşımımızda artan kortizon hormonunun kokusunu alabilirler ancak köpek saldırıları her zaman kinofobik kişilere karşı sergilenmez. Bulunduğu bölgeyi, yavrularını ya da kendini korumak amaçlı her köpek saldırabilir ayrıca köpek davranışlarına aşina olmayan insanlar da oyun, selamlama gibi bazı köpek davranışlarını saldırı ile karıştırırlar. Bu çok sık gözlenen bir durumdur. Çoğu köpek saldırdığı kişiyi sadece bölgesinden püskürtür, saldırıların büyük bir kısmında ise köpek kişiye hiçbir zarar vermez. Köpeklerde beden dilinin okunması ve köpek saldırılarına karşı yaklaşımların kişi tarafından bilinmesi önem taşır.


Kinofobik kişilerin köpek saldırısına uğrama ihtimallerinin daha yüksek olmasının altında temelde iki sebep yatar.



Alan Savunması ya da Pasif Agresyon Davranışları: Gergin, korku dolu, ne yapacağı belli olmayan bir yabancı ile karşı karşıya kalan köpek yaşadığı alanı ve kendisini savunma eğiliminde bulunabilir. Çoğu köpek bir yabancı ile karşılaştığı zaman gergin hisseder. Kısacası köpek de kendini savunmak amaçlı agresyon sergileyebilir. Bu temelde köpeğin fobi sahibinin kişiyi potansiyel bir tehlike olarak algılamasından kaynaklanır.







Dominantlık Kurma ve Zayıf Olanı Püskürtme Davranışları: Köpekler sürülerindeki zayıf köpeklere saldırarak onların sürüden elenmeleri için püskürtürler. Bu davranış kurtlardan kalan bir içgüdü olup sürünün sağlıklı kalabilmesi için gereklidir. Zaman zaman bu davranışı insanlara da sergileyerek onlara sürülerinin bir parçası olmak için zayıf olduklarını göstermek isteyebilirler. Eğer kovalanan insan kaçarsa köpek de doğal bir içgüdü olarak takip eder.



Kinofobinin Sebebi Nedir?


Kinofobinin en sık karşılaşılan sebebi tramvadır. Tramvanın küçük yaşta olması fobinin miktarını arttırır. Çocuklukta bir köpeğin kovalaması ya da ısırması ile tramva gelişebilir. Küçük bir çocuğun hayvanlardan uzak büyümesi, aile bireyleri tarafından hayvanlardan korkutulması bu fobiye yol açacabilir. Çocuklar asla ebeveynleri tarafından köpek öznesi ile “yaramazlık yaparsan köpek seni ıssırır” korkutulmamalıdır.


Kinofobinin Tedavisi Nedir?


Fobinin şiddetine bağlı olarak kişinin bir psikoloğa ya da psikiyatriste danışması önerilir. Psikiyatristlerin en çok kullandığı yöntem sistematik desenstizasyon (sistematik duyarsızlaştırma) yöntemidir. Bu yöntem ile kişi gerçek bir köpek ile buluşmadan önce yaşadığı kaygıyı düşürmek için çeşitli aşamalardan geçer.

Örneğin ilk aşamada kişi köpek resimlerine bakabilir, köpekler hakkında belgeseller veya videolar izleyebilir, evinde kendisine köpek çağrışımı yapacak eşyalar bulundurabilir.


Daha sonraki aşamalarda ise kişi köpek sahibi bir arkadaşı ile internet üzerinden görüntülü olarak görüşebilir, arkadaşı köpeği kameraya tanıtabilir. Kişi uysal bir köpek ile köpeğin kendisine ulaşamayacağı bir bariyer örneğin camın ardından etkileşime geçebilir.


Zaman ilerledikçe kişi kendinde uysal bir köpek ile gerçek bir temas kurabilecek gücü bulur. Bu durum korkusunu yenmeye başladığının işaretlerinden biridir.

Daha sonrasında kişide genellikle maruz bırakma ya da taşırma metodu uygulanır. Uysal bir köpek ile baş başa bırakılan kişi köpekler ile olumlu etkileşim kurarak fobisini yavaş yavaş aşar.


Bu yöntemlerin psikolog ya da psikiyatrist gibi bir uzman yardımı ile uygulanması oldukça önem taşır. Duyarsızlaştırma işleminde fazla hızlı gidilmesi bireyde travmalara yol açabilir. Maruz bırakma işleminin fazla hızlı yapılması da olumsuz sonuçlar verir. Fobi sahibi bireyler asla korkutulmamalıdır veya aşağılanmamalıdır.






Önemli Not: Kişinin köpeklere ait bir takım psikolojik ve davranışsal özellikleri öğrenmesi bir köpeğe nasıl doğu yaklaşım sergileyebileceği, hangi durumlarda köpek ile arasına mesafe koyması gerektiği gibi konuları anlamasına yardımcı olacaktır.


Hayvan korkularının büyük bir çoğu temelde hayvan davranışlarını anlayamamaktan kaynaklanır.



Kaynakça

https://www.health.harvard.edu/newsletter_article/how-does-someone-overcome-fear-of-dogs

http://pisikonet.com/Yazilarimiz-kinofobi-kopek-korkusu-370.html

https://wagwalking.com/behavior/why-do-dogs-attack-when-they-sense-fear#:~:text=Just%20like%20humans%2C%20dogs%20can,weaker%2C%20or%20who%20smells%20afraid.