Kafes Kuşlarında bazı önemli hastalık belirtileri

En son güncellendiği tarih: Şub 15

Muhabbet kuşlarında hastalık belirtileri nelerdir? Papağanlarda hastalık belirtileri nelerdir? Kuşumun hastalandığını nasıl anlarım?


Bu yazımızda, aklınızda yer eden buna benzer soruları cevapladık.



Veteriner Hekime Danışma Süreci


Bu yazı tanı, tehşis ve tedavi bilgileri içermez. Kuşunuzda bu ve benzeri anormallikler gözlediğiniz taktirde vakit kaybetmeden mutlaka veteriner hekiminize danışmanız gerekmektedir.

Kuşlar doğal hayatta yırtıcılara av olmamak için hastalık belirtilerini göstermeme eğilimindedirler. Bu nedenle hastalık belirtileri gösteren bir kuş gerçekten tıbbi yardıma ihtiyaç duyuyor olabilir. Kuşlarda metabolizma çok hızlıdır, aynı şekilde hastalıkların ilerleyişi ve genel durumun bozulması da hızlıdır. Bu nedenle hastalık belirtileri gösteren bir kuş ile karşı karşıya kalındığında acilen bir veteriner hekime danışılması önem taşır. Veteriner hekime danışma sürecinde bir haftalık gecikme kuşun ölümüne yol açabilir.



Kuşun kliniğe nakli esnasında cereyan ve soğuktan korunması için kapalı bir araçta nakledilmesi, açık havaya çıkacağı zaman ise kalınlığı hava koşullarına bağlı olarak değişen bir kumaş örtü ile nakil edilmesi mantıklı olacaktır. Nakil işlemi esnasında kuş yağış, yüksek sesler, duman veya benzeri durumlardan uzak tutulmalıdır. Stres yaratabilecek faktörler en aza indirilmeye çalışılmalıdır.


Veteriner hekim muayenehanesine varıldıktan sonra kuşun genel durumu, beslenmesi, maruz kaldığı farklı bir durum, tükettiği farklı bir gıda, strese girmesine sebep olabilecek herhangi bir durum, iştahı, davranış değişiklikleri, kullanılıyorsa bakım ürünleri, kullanılıyor ise vitamin ve mineral desteği ürünleri, kuşun bulunduğu ortamın sıcaklığı, kuşun kafes dışında zaman geçirip geçirmediği, kuşun açık havaya çıkıp çıkmadığı, kafes temizliğinin yapım sıklığı, kafes temizliğinde kullanılan temizlik maddeleri, evde başka bir evcil hayvanın bulunup bulunmadığı, kafes tabanında kullanılan altlığın türü, kafes içerisinde bulunan aksesuarlar, kuşun cinsiyeti ve üreme durumu gibi bilgiler verilmelidir. Bu bilgiler dürüst olarak verildiğinde tanı, teşhis, tedavi aşamasını ciddi ölçüde hızlandırır. Muayeneye gelecek kuşlar için kafes altlığı temizlenmemelidir.



Ağırlık Kaybı


Bazı durumlarda hemen göze çarpar, hasta sahiplerince kolaylıkla gözlenebilir. Hemen bir veteriner hekime başvurulmalıdır.



Damla (Dışkı) Anormallikleri


Damla kabaca kuş pisliği için sık kullanılan bir terimdir. Kuşlarda sindirim sistemi, üreme sistemi ve boşaltım sistemi ''cloaca''adı verilen tek bir açıklığa açılır. Sağlıklı kuşun dışkısında göz ile seçilebilen beyaz kısım idrar, koyu renkli kısım ise dışkıdır.


Eğer kuşun diyetinde bir değişiklik yapılmamışsa, damlaların kıvamı ve rengi normal değil ise, sulu damla gözleniyor ise durum kısa bir zaman aralığında (1-2 günü geçmemek şartı ile) takip edilebilir.


Damlalar aynı şekilde devam ediyor ya da daha da kötüleşiyorsa vakit kaybetmeden veteriner hekime danışmak mantıklı olacaktır. Damlaların örnek olarak götürülmesi hatta muayeneye gidecek kuşun altlığının temizlenmemesi çok yararlı olacaktır.



Göz ve Çevresi Anormallikler


Göz akıntıları, göz etrafında oluşan şişlikler veya lezyonlar, kuşun bakışı ile ilgili anormallikler ciddi birer hastalık belirtisi olup veteriner hekime danışılması önem arz eden durumlardandır.



Burun ve Çevresi Anormallikler


Burun deliklerinde daralma, burun deliklerinde tıkanıklık, burun çevresinde şişlikler, burun çevresinde şekil değişiklikleri, burun akıntısı gibi durumlar ciddi bir hastalığın belirtisi olabilir. Vakit kaybetmeden bir veteriner hekime danışılması önem arz eder.



Davranış Değişiklikleri


Tüyleri karışmış halde olan kuşun hareketsizce durması, kuşun kafesin tabanında oturması önemli bir hastalık belirtisidir. Kuşun ciddi derecede hasta oluğu anlamına gelebilir. Acilen veteriner hekime danışılmalıdır.

Aynı şekilde kuşun kanatlarını yana doğru düşürmesi ve kanatların o şekilde kalması da önemli bir hastalık belirtisidir.


Hareketsiz dururken bir anda gelen tıksırmada (hapşuruk ya da öksürük benzeri) önemli bir hastalık belirtisidir.


Kuşların sıcak havalarda veya uçtuktan sonra serinlemek için ağızdan solunum yapması normal kabul edilebilir ancak kuşun ağzı açık solurken kuyruğunu aşağı-yukarı hareket ettirmesi önemli bir hastalık belirtisidir.

Tünekten düşme, tek ayak üzerinde tüneme, topallık, vücudun ve başın dengede tutulmasında zorlanma önemli bir hastalık belirtisidir.


Aktif olan bir kuşun aktivitesinin azalması ciddiye alınmalıdır. Konuşma, ses çıkarma veya bağırma davranışlarının ortadan kalkması ciddiye alınmalıdır.


Kuşun tüylerini düzeltme, ayaklarını ve gagasını temizleme davranışını sergilememesi ciddiye alınmalıdır.


İştahsızlık ciddiye alınmalıdır. Bu durumlar bir hastalık ya da duygusal bir çöküntüden kaynaklanabilir mutlaka veteriner hekime danışılmalıdır.



Diğer Fiziksel Anormallikler


Ağız, burun veya cloaca'dan (kuşlarda üreme, boşaltım ve sindririm sistemlerinin ortak açıklığı olan organdır) kan veya kanlı akıntı gelmesi ciddi bir sorunun belirtisi olabilir.


Kuş veya kafes üzerinde kan veya kan damlalarının gözlenmesi, açık yara ile karşılaşılması gibi durumlar ciddiye alınmalıdır. Bu durumlarda mutlaka veteriner hekime danışılmalıdır.


Vücut üzerinde şişlikler gözlenmesi özellikle de kursakta (kuşlarda yemek borusunun oluşturduğu geniş kese) şişlikler gözlemlenmesi durumunda veteriner hekime danışılmalıdır.


Karın, ayak ve parmaklarda gözlenen bazı anormallikler ciddiye alınmalıdır.


Ayak ve eklemlerdeki şişlikler de yine önemli birer hastalık belirtisidir. Veteriner hekime danışılmalıdır.


Tüy dökülmesi, tüylerde bozukluklar kuşun sağlığı açısından önem arz eder. Mevsimsel, stres kaynaklı ya da önemli bir hastalığın belirtisi olabilir. Mutlaka veteriner hekime danışılmasını gerektirir.


Önemli Not: Ne yazık ki ülkemizde pek çok kuş sahibi kuşunun hastalığını internet üzerinden yetiştiriciler ya da pet-shop çalışanları tarafından yapılan öneriler ile kendisi tedavi etmeye çalışmakta, bu durum ise büyük çoğunlukla hayvanın kaybı ile sonuçlanmakta.


Kuşunuzun rahatsızlığının çözümü için kuş sağlığı konusunda eğitimli ve tecrübeli bir veteriner hekime danışmanız onun için belki de yapabileceğiniz en önemli şey. Aynı şekilde kuşunuzu besleyeceğiniz gıdalar, kuşunuzda kullanacağınız vitamin-mineral desteği ve bakım ürünleri için de kuş sağlığında tecrübeli bir veteriner hekime danışmanız mantıklı olacaktır.



Ülkemizde pek çok ilde kuş ve egzotik hayvanlar ile ilgilenen özel klinikler ve hayvan hastaneleri ya da veteriner fakültelerine ait üniversite hastaneleri mevcuttur. Kısacası kuşunuzun sağlığı ile oynamayın, kuşunuzu veteriner hekimine emanet ediniz.


Kaynakça:

TC Anadolu Üniversitesi Yayını No 2371/Açık Öğretim Fakültesi Yayını No 1368 Temel Klinik Bilgisi/ Prof. Dr. ARİF KURTDEDE, Prof. Dr. Aziz Arda SANCAK, Doç Dr. İrem GÜL SANCAK/ Ünite 7 Kafes Kuşları ve Egzotik Hayvan Kliniği

489 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör